0

Bezsenność może dotknąć każdego z nas

Udostępnij

Zaburzenia rytmu dobowego stanowią powszechną przypadłość, z którą pacjenci próbują poradzić sobie samodzielne lub przez konsultacje w pierwszej kolejności z lekarzem POZ, a w dalszej perspektywie z psychiatrą, psychologiem czy terapeutą. Okazuje się jednak, że w walce z problemem bezsenności może z powodzeniem służyć porada dietetyka.

W pierwszym numerze opublikujemy interesujący tekst o wpływie melatoniny na regulację snu i prawidłowe funkcjonowanie całego organizmu autorstwa dietetyków z zespołu „Od Poniedziałku”.

Pierwsze naukowe doniesienia o melatoninie, do których przyczynili się McCord oraz Allen, sięgają pierwszej połowy XX wieku. Badacze zaobserwowali wtedy zmianę koloru skóry żab Rana pipins na jaśniejszy, które nastąpiło po polaniu ich ekstraktem z szyszynek wołowych.

Jednak przełomowego badania dokonali Lerner wraz z zespołem dermatologów z Uniwersytetu Yale w roku 1958. Wtedy po wyizolowaniu, po raz pierwszy użyto stwierdzenia „melatonina” oraz określono jej budowę chemiczną. Dopiero w kolejnych latach, szereg publikacji pozwolił na dokładne poznanie właściwości oraz działania hormonu [1].

Melatonina w organizmie ludzkim powstaje z endogennego tryptofanu. Jest to hormon wytwarzany głównie w szyszynce. Natomiast w mniejszych ilościach produkowany jest również przez siatkówkę, soczewkę oka, komórki krwi oraz nabłonek przewodu pokarmowego. Często jest określana jako hormon snu, ze względu na działanie koordynujące rytmy dobowe, jak i rytmy biologicznego zegara organizmu.

Jej stężenie wzrasta w godzinach nocnych, ze względu na to, iż produkcja melatoniny zależna jest od bodźców świetlnych. Jednak wpływ światła na syntezę hormonu dotyczy jedynie melatoniny wytwarzanej w szyszynce.

W ciągu doby, organizm osoby dorosłej produkuje około 30 μg melatoniny. Jej stężenie we krwi jest zależne od pory roku oraz dnia. Również wiek ma kluczowy wpływ na jej produkcję. U niemowląt i dzieci do około 3.-5. r.ż. stężenie tego hormonu jest niskie. Następnie obserwuje się nieznaczny wzrost, aż w końcu poziom melatoniny jest na stałym poziomie do ok. 35.-40. r.ż. Po przekroczeniu tego wieku dochodzi do stopniowego zmniejszania się produkcji hormonu, co doprowadza do znacznego ograniczenia stężenia w wieku podeszłym. U osoby dorosłej maksymalne stężenie melatoniny można zaobserwować między północą a godziną trzecią nad ranem.

Organizm ludzki nie jest w stanie magazynować melatoniny, jednak udowodniono, że może gromadzić się w płynie mózgowo-rdzeniowym, szpiku kostnym oraz żółci. Swobodnie przenika przez różne bariery – zarówno krew-mózg, błony komórkowe i inne. Receptory tego hormonu rozmieszczone są w różnych miejscach w organizmie. Między innymi w ośrodkowym układzie nerwowym, sercu, nerkach, przewodzie pokarmowym, wątrobie, gruczole krokowym, oczach, macicy oraz na skórze [2].

Pełny artykuł zostanie opublikowany na łamach kwartalnika Food Science już wkrótce!

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie będzie opublikowany. Wymagane pola są zaznaczone *